Τονίζοντας πως ο ίδιος "έχει λύσει τους λογαριασμούς του με την ιστορία" ("το προσωπικό μου τίμημα το έχω καταβάλει με το παραπάνω, δίκαια ή άδικα" ανέφερε), ο κ. Μητσοτάκης παρατήρησε πως επομένως το συνέδριο δεν οργανώθηκε για να παρουσιάσει τη "δική του εκδοχή για την ιστορία" - "ως ένας από τους ελάχιστους επιζώντες πρωταγωνιστές" - εκφράζοντας την εκτίμηση πως "για τις εξελίξεις που οδήγησαν στη δικτατορία, την μεγαλύτερη ευθύνη είχαμε εμείς, ο ελληνικός πολιτικός κόσμος".

Εξειδικεύοντας, ο Κ. Μητσοτάκης σημείωσε πως δύο ήταν τα "κομβικά σημεία" που οδήγησαν στη δικτατορία - πρώτον, "η ρήξη του Γεωργίου Παπανδρέου με το στέμμα, με αφορμή το αίτημά του πρωθυπουργού να αναλάβει το υπουργείο Εθνικής Αμύνης κι η μετέπειτα ορκωμοσία του Γεωργίου Αθανασιάδη - Νόβα ως πρωθυπουργού, μαζί με δύο μόνον υπουργούς" και δεύτερον, η μυστική συμφωνία του Γεωργίου Παπανδρέου με τον Παναγιώτη Κανελλόπουλο και τον τότε βασιλέα Κων/νο για την ανατροπή της κυβέρνησης Στεφανόπουλου, όπως, επίσης, κι η μετέπειτα ανατροπή της κυβέρνησης Παρασκευοπούλου.

Ο Κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι ο "σκληρός πυρήνας της Ενώσεως Κέντρου" (όπου συμμετείχε και ο ίδιος) διαφώνησε στην τακτική του Γεωργίου Παπανδρέου, αλλά δεν τον ανέτρεψε - τον πίεζε να παραμείνει πρωθυπουργός. Ως προς το "τραγικότερο λάθος", που ήταν η ορκωμοσία της κυβέρνησης Αθανασιάδη - Νόβα κι η οποία έλαβε χώρα πριν ακόμη παραιτηθεί ο Γεώργιος Παπανδρέου, ο Κ. Μητσοτάκης τόνισε πως με αυτή την κίνηση ο τότε βασιλέας "επέσπευσε τη ρήξη προκαλώντας ένα τραγικό αδιέξοδο".

Παρατήρησε πως "είναι ανοικτό προς συζήτηση" το ερώτημα περί του αν ο ίδιος έπραξε σωστά να συμπληρώσει την κυβέρνηση Νόβα - "προσωπικά, την σύγκρουση εκείνη ούτε την ήθελα, ούτε τη σχεδίασα", σημείωσε και πρόσθεσε: "Ήμουν πανίσχυρος υπουργός Οικονομικών στην κυβέρνηση Παπανδρέου, πανίσχυρος υπουργός Συντονισμού στην κυβέρνηση Στεφανόπουλου, υπό φυσιολογικές συνθήκες ήμουν ο σχεδόν βέβαιος διάδοχος του Γεωργίου Παπανδρέου. Ζημιώθηκα από τα όσα συνέβησαν. Πήρα όμως την απόφαση να συνεργαστώ με τον Νόβα γιατί αισθανόμουν ότι η ρήξη οδηγούσε ευθέως στη δικτατορία. Δυστυχώς, όμως, καήκαμε, χωρίς να αποτρέψουμε τελικά την εκτροπή".

Σε ό,τι αφορά την ανατροπή της κυβέρνησης Στεφανόπουλου, ο Κ. Μητσοτάκης τόνισε πως ενώ ο ίδιος ζητούσε τη συμφωνία της ΕΡΕ και της Ενώσεως Κέντρου, τα δύο κόμματα ήρθαν σε μυστική συμφωνία, ανέτρεψαν την κυβέρνηση κι εγκατέστησαν την κυβέρνηση Παρασκευοπούλου - "και αυτή, όμως, θα αποτελούσε λύση, αν δεν ανατρεπόταν από τον Παναγιώτη Κανελλόπουλο", τόνισε.

Επ' αυτού, ο κ. Μητσοτάκης έκανε γνωστό ότι σε εκείνο το διάστημα ο ηγέτης της ΕΔΑ Γιάννης Πασαλίδης πρότεινε τη συγκρότηση Οικουμενικής κυβέρνησης - την οποία αποδέχθηκαν οι πάντες, πλην, όμως, ο Γ. Παπανδρέου υπαναχώρησε, "προφανώς υπό την πίεση του Ανδρέα".

Τονίζοντας, εξ άλλου, ότι πίσω από τον σχηματισμό της κυβέρνησης Κανελλοπούλου υπήρχε σχέδιο επιβολής στρατιωτικού νόμου (της "χούντας των στρατηγών") ο κ. Μητσοτάκης αναφέρθηκε σ' εκείνη την περίοδο που οδήγησε στη δικτατορία, περίοδο "ακραίας πολιτικής αντιπαράθεσης και παρακμής", όπως είπε χαρακτηριστικά.

Ανατρέχοντας, τέλος, στον ρόλο του Στέμματος, ο ομιλητής παρατήρησε ότι οι βασιλείς κινούνταν "εντός του πλαισίου που τους είχε εκχωρήσει ο πολιτικός κόσμος", αναφέροντας χαρακτηριστικά ότι η πρώτη ανάδειξη Καραμανλή στην πρωθυπουργία έγινε με τις διευκολύνσεις που του παρείχε ο βασιλιάς Παύλος, όπως, επίσης και η ανατροπή του Καραμανλή έγινε με απόφαση του Στέμματος, όπως κι οι ανατροπές των κυβερνήσεων Γεωργίου Παπανδρέου και Στέφανου Στεφανόπουλου.

Ο κ. Μητσοτάκης σημείωσε σχετικά ότι οι θάνατοι του βασιλιά Παύλου και του Σοφοκλή Βενιζέλου υπήρξαν "μοιραίοι", καθώς η δική τους παρουσία ίσως να απέτρεπε τη ρήξη του Γεωργίου Παπανδρέου με τον θρόνο.